به بیان فنی، «پایتون» (Python) یک زبان برنامهنویسی «شیگرا» (Object-Oriented) و «سطح بالا» (High-Level) با «معناشناسی» (Semantic) پویای یکپارچه شده برای وب و ساخت و توسعه «نرمافزارهای کاربردی» (Application software) است. این زبان برنامهنویسی در زمینه «توسعه سریع نرمافزارهای کاربردی» (Rapid Application Development) دارای جذابیت بالایی محسوب میشود زیرا دارای «انواع پویا» (Dynamic Types) و «انقیاددهنده پویا» (Dynamic Binding) است.
در اواخر دهه ی ۱۹۸۰ بود که تولد زبان برنامه نویسی پایتون داشت رقم میخورد، این زمانی بود که خیدو فان روسوم شروع به نوشتن پایتون کرد. در سال ۱۹۸۹ خیدو فان روسوم در مرکز ریاضیات و علوم کامپیوتر هلند، سعی کرد برنامه های کاربردی با پایتون بنویسد. پایتون در ابتدا یک سرگرمی بود برای پر کردن اوقات بیکاری کریسمس. زبان برنامه نویسی که گفته میشود پایتون ادامه ی آن است زبان برنامه نویسی ABC بود که برای سیستم عامل Amoeba کاربرد داشت. خیدو فان روسوم برای خلق زبان ABC کمک کرده بود ولی مشکلاتی در این زبان دیده بود و با وجود این برخی ویژگی های آن را نیز دوست داشت. کاری که خیدوفان روسوم در ادامه انجام داد خیلی هوشمندانه بود . او سینتکس زبان برنامه نویسی ABC و کمی از ویژگی های مفید آنرا برداشته بود . هر چند این مسئله با شکایات زیادی همراه بود ولی او تمام مشکلات زبان ABC را رفع کرده بود و یک زبان اسکریپتی جدیدی ساخته بود که همه ی معایب را از بین برده بود . از آنجایی که خیدو فان روسوم دنبال یک اسم خاص ، کوتاه و کمی مرموز میگشت و همچنین در آن زمان ها در حال تماشای برنامه ی ‘Monty Python’s Flying Circus’ در تلویزیون BBC بود و این برنامه را خیلی دوس داشت اسم پایتون را از این برنامه الهام گرفت و برای اختراع خود انتخاب کرد . در نهایت زبان برنامه نویسی پایتون در سال 1991 منتشر شد. این زبان نسبت به Java, C++ و C ساده تر و کدنویسی کمتری داشت. هدف اصلی آن خوانایی بالای کدها و افزایش بهره وری توسعه دهندگان است. وقتی منتشر شد قابلیت های زیادی علاوه بر مباحث شی گرایی و وراثت و توابع و ... داشت. در تصویر زیر جدول زمانی انتشار نسخه های مختلف پایتون را میبینید :
کاربرد پایتون در مشاغل و حوزههای مختلف بسیار زیاد است. پایتون به عنوان یکی از زبانهای برنامه نویسی پرکاربرد و محبوب در دنیای فناوری اطلاعات شناخته میشود که از دهه 1990 میلادی تاکنون، به طور مداوم در حال رشد و توسعه بوده است. در زیر، به صورت مفصل به کاربردهای مختلف پایتون در حوزهها و مشاغل مختلف میپردازیم. قبل از هرچیزی بدانید که آموزش پایتون برای کودکان و نوجوانان و هر کسی که به دنبال یادگیری برنامه نویسی است، می تواند شروع خوبی باشد
یکی از کاربردهای پایتون در حوزه پزشکی میباشد. پایتون در پزشکی برای تحلیل دادههای پزشکی، پردازش تصاویر پزشکی، توسعه نرمافزارهای پزشکی، تحقیقات پزشکی و بیوانفورماتیک، و توسعه اپلیکیشنهای پزشکی و سلامتی مورد استفاده قرار میگیرد. از ابزارها و کتابخانههای مختلف پایتون برای این منظور استفاده میشود، از جمله OpenCV و scikit-image برای پردازش تصاویر و SciPy برای تحقیقات بیوانفورماتیک، و چارچوبها و کتابخانههای متنوع برای توسعه نرمافزارها و اپلیکیشنهای پزشکی.
کاربرد زبان پایتون در توسعه سایت با توجه به فریمورکهایی که از زبان پایتون پشتیبانی میکنند بسیار زیاد است. پایتون در توسعه سایت برای توسعه وبسایتها و وباپلیکیشنها مورد استفاده قرار میگیرد. کاربردهای آن شامل استفاده از چارچوبهای وب مانند Django یا Flask برای ساخت و توسعه وبسایتهای پویا و پرتکرار، استفاده از کتابخانههای مختلف برای ایجاد قابلیتهای خاص مانند احراز هویت کاربران، پردازش فرمها و اطلاعات و طراحی رابط کاربری و ... میباشد.
پایتون در هوش مصنوعی برای توسعه الگوریتمها و مدلهای یادگیری ماشین، پردازش زبانهای طبیعی، تحلیل دادهها، و توسعه سیستمهای هوشمند مورد استفاده قرار میگیرد. کاربردهای آن شامل ساخت و آموزش مدلهای عمیق مانند شبکههای عصبی، پردازش زبان طبیعی برای تفسیر و تولید متن، و تحلیل دادههای پیچیده به منظور استخراج الگوها و اطلاعات مفید میباشد. تحلیل دادهها در حوزههای دادهکاوی و هوش مصنوعی از کاربرد نرمافزار پایتون در این حوزه های جدید میباشد.
پایتون در حوزه هک و امنیت اطلاعات به دلیل سادگی استفاده و قدرت بالا، مورد توجه قرار میگیرد. برخی از کاربردهای پایتون در این زمینه شامل تست نفوذ، تحلیل آسیبپذیریها، توسعه ابزارهای امنیتی، و برنامهنویسی اسکریپتهای هکینگ میباشد. این زبان به عنوان ابزار اصلی برنامه نویسی برای توسعه ابزارها و اسکریپتهای مورد استفاده در فرایند تست امنیتی و هک استفاده میشود.
حسابداری یک کاربرد پایتون میباشد. پایتون در حسابداری به عنوان یک زبان برنامهنویسی قدرتمند و انعطافپذیر، برای ایجاد ابزارها و برنامههایی که در پردازش و تجزیهوتحلیل دادههای مالی و حسابداری استفاده میشود، مورد استفاده قرار میگیرد. برخی از کاربردهای پایتون در حسابداری شامل ایجاد اسکریپتها برای اتوماسیون وظایف حسابداری، تولید گزارشات مالی، اتصال به سیستمهای مدیریت مالی مانند QuickBooks یا SAP، و تحلیل دادههای مالی و اقتصادی است.
پایتون در مهندسی مکانیک به عنوان یک زبان برنامهنویسی قدرتمند و گسترده کاربرد، برای ایجاد ابزارها و برنامههایی که در مدلسازی، شبیهسازی، تحلیل و طراحی سیستمها و قطعات مکانیکی استفاده میشود، مورد استفاده قرار میگیرد. برخی از کاربردهای پایتون در مهندسی مکانیک شامل تحلیل المان محدود، مدلسازی و شبیهسازی دینامیک سیالاتی و سیستمهای مکانیکی، طراحی و بهینهسازی سیستمهای مکانیکی، و ایجاد ابزارهای محاسباتی برای حل مسائل مهندسی مختلف است. بنابراین از کاربردهای پایتون میتوان علوم مهندسی و مهندسی مکانیک را نام برد.
پایتون در مهندسی برق به عنوان یک زبان برنامه نویسی قدرتمند و با کاربرد گسترده، برای توسعه ابزارها و برنامههایی که در تحلیل، طراحی، و شبیهسازی سیستمها و دستگاههای الکتریکی و الکترونیکی استفاده میشود، مورد استفاده قرار میگیرد. کاربردهای پایتون در مهندسی برق شامل تحلیل و طراحی سیستمهای کنترل و سیستمهای الکترومکانیکی، شبیهسازی و طراحی مدارهای الکتریکی و الکترونیکی، توسعه نرمافزارهای محاسباتی برای حل مسائل مختلف مهندسی برق، و پردازش سیگنالهای الکترونیکی و دادههای حسگرهای الکتریکی است.
پایتون در شبکه برای توسعه نرمافزارها و ابزارهای مرتبط با شبکه مورد استفاده قرار میگیرد. کاربردهای آن شامل ایجاد برنامههای مدیریت شبکه، توسعه ابزارهای تست و ارزیابی امنیت شبکه، ایجاد ابزارهای مانیتورینگ و انجام عملیات مختلف شبکه مانند اتصال به سرورها، ارسال و دریافت دادهها و کنترل ترافیک شبکه میباشد.
پایتون در بورس به عنوان یک ابزار برنامه نویسی برای تحلیل دادههای مالی، پیشبینی روند بازار، ایجاد الگوریتمهای معاملاتی و توسعه نرمافزارهای مرتبط با معاملات بورسی استفاده میشود. این زبان برای ایجاد اسکریپتها و ابزارهایی که به صورت خودکار دادههای بازار را جمعآوری، تحلیل و پردازش میکنند و همچنین برای ایجاد رباتهای معامله خودکار (Algorithmic Trading) مورد استفاده قرار میگیرد. کاربرد پایتون در تحلیل دادههای بورسی بسیار زیاد است.
این زبان با داشتن کتابخانهها و فریمورکهای قوی مانند Robot Operating System (ROS) ، OpenCV و PyRobot، امکان توسعه رباتهای هوشمند و کاربردی را فراهم میکند. پایتون به دلیل سادگی و سرعت توسعه، به مهندسان و دانشمندان کمک میکند تا به سرعت ایدههای خود را پیادهسازی و آزمایش کنند.
محبوبیت، فرصت های شغلی و چشم انداز های آینده، آن را به بهترین انتخاب برای برنامه نویسان مشتاق تبدیل کرده است. فرقی نمی کند که یک مبتدی یا یک توسعه دهنده با تجربه باشید، یادگیری پایتون درها را به روی دنیایی از امکانات باز می کند.